Blijft de vriendenerfenis bestaan in 2026?

Het korte antwoord op deze vraag is nee: volgens het Memorie van Toelichting van het Ontwerp van Programmadecreet van de Vlaamse begroting 2026 zal de vriendenerfenis geleidelijk uitdoven vanaf 1 januari 2026. De singlevermindering is een mogelijk alternatief voor de vriendenerfenis.

In dit artikel geef ik een antwoord op de meest gestelde vragen over de vriendenerfenis en de singlevermindering.

Wat is de vriendenerfenis?

Sinds 1 juli 2021 heeft u de mogelijkheid om een vriendenerfenis in uw testament op te nemen. Een erfgenaam die niet kan genieten van de tarieven in de erfbelasting in rechte lijn (broers, zussen, neven, nichten, vrienden,…) kan via de vriendenerfenis toch minder erfbelasting betalen. Via de vriendenerfenis is het namelijk mogelijk om maximaal € 15.000 aan deze erfgenaam na te laten aan 3% i.p.v. 25% erfbelasting. In totaal betaalt de erfgenaam dan € 450 erfbelasting en geen € 3.750, wat een besparing oplevert van € 3.300. Indien meerdere personen in het testament zijn aangeduid die van de vermindering kunnen genieten, wordt de vermindering pro rata (= evenredig) verdeeld.

Wanneer dooft de vriendenerfenis uit?

In het Memorie van Toelichting van het Ontwerp van Programmadecreet bij de begroting 2026 staat beschreven dat de vriendenerfenis geleidelijk zal uitdoven. De toekomstige begunstigden die vermeld staan in een testament dat ten laatste op 31 december 2025 is opgemaakt, kunnen de vermindering van de vriendenerfenis nog aanvragen volgens de bestaande regelgeving. In testamenten die op of na 1 januari 2026 worden opgesteld, zal een vriendenerfenis fiscaal gezien geen gevolg meer hebben.

Wat is het alternatief voor de vriendenerfenis?

De Vlaamse regering wil vanaf 1 januari 2026 een singlevermindering invoeren, zodat een erflater zonder partner en zonder kinderen een krachtig en efficiënt alternatief krijgt voor de uitdovende vriendenerfenis.
Een erflater zonder partner of bloedverwanten in rechte nederdalende lijn, of daarmee gelijkgestelde personen, zal via zijn testament één of meer natuurlijke personen kunnen aanwijzen die zo genieten van het bestaand verlaagd tarief in de Vlaamse erfbelasting.

Concreet kan deze erflater maximaal € 100.000 nalaten aan deze progressieve tarieven:

• 3% erfbelasting op de eerste € 50.000

• 9% erfbelasting op de tweede € 50.000.

Wat als er meerdere begunstigden zijn bij de singlevermindering?

Het progressief tarief telt in dit geval bij elke begunstigde afzonderlijk, zoals duidelijk wordt in dit voorbeeld: 

• Is er één begunstigde, dan erft deze €100.000 en betaalt 3% erfbelasting op de eerste € 50.000 en 9% erfbelasting op de tweede €50.000.

• Zijn er twee begunstigden en erven ze elk €50.000? Dan moeten ze allebei 3% erfbelasting betalen op dit bedrag.

Pak uw nalatenschapsplan doordacht aan

De (beperkte) wijzigingen in de Vlaamse erfbelasting kunnen raken aan uw persoonlijk financieel plan. Wilt u er zeker van zijn dat uw successieplan in lijn ligt met de nieuwe wetgeving, dan is professionele begeleiding geen overbodige luxe. Samen met u bouwen onze financiële en fiscaal-juridische experten een nalatenschapsplan uit dat blijft passen, ook wanneer de regels veranderen.