Een bankgift registreren of het overlijdensrisico verzekeren?

In heel België is de verdachte periode voor niet-geregistreerde bankgiften inmiddels verlengd van drie naar vijf jaar. Verliest de klassieke niet-geregistreerde bankgift hierdoor haar aantrekkingskracht? Niet per se: in combinatie met een successierechtenverzekering blijft ze vaak financieel aantrekkelijker dan de schenking te registreren en schenkbelasting te betalen.

In dit artikel weeg ik beide opties tegen elkaar af en toon ik dit aan met een helder voorbeeld.

Wat is er veranderd?

Bij een niet-geregistreerde bankgift is geen schenkbelasting verschuldigd. Overlijdt de schenker echter binnen de risicoperiode, dan wordt het geschonken bedrag alsnog belast met erfbelasting.
In de drie gewesten is de verdachte periode verlengd van drie naar vijf jaar. Deze maatregel heeft als doel de registratie van schenkingen te stimuleren en zo sneller belastinginkomsten te genereren.

Registreren of het risico verzekeren?

Registratie van een schenking garandeert dat bij overlijden van de schenker geen erfbelasting verschuldigd is op het geschonken bedrag. Die zekerheid heeft echter een prijs. In rechte lijn bedraagt de schenkbelasting:

• 3% in het Vlaams en Brussels Gewest

• 3,3% in het Waals Gewest

Voor schenkingen aan andere personen gelden hogere tarieven. 

De successierechtenverzekering is een tijdelijke overlijdensverzekering (bv. voor 5 jaar) die het bedrag van de mogelijke erfbelasting dekt. Wanneer de schenker overlijdt binnen de verzekerde termijn, dan wordt een kapitaal uitgekeerd waarmee de erfbelasting kan worden betaald. Blijft de schenker in leven, dan kan deze uiteraard de betaalde risicopremie(s) niet recupereren.
Zelfs na de verlenging naar vijf jaar blijft de kost van een successierechtenverzekering in veel gevallen (aanzienlijk) lager dan de verschuldigde schenkbelasting bij registratie.

Een voorbeeld: registratie versus verzekering

Een moeder (45 jaar, niet-roker) schenkt 370.371 euro aan haar zoon. Twee scenario’s zijn mogelijk:

• Registratie (Vlaams Gewest): 3% schenkbelasting = 11.111 euro

• Overlijden binnen 5 jaar zonder registratie: 27% erfbelasting (marginaal tarief) = 100.000 euro. Het te verzekeren kapitaal bedraagt dus 100.000 euro. 

In een concreet dossier bedroeg de totale jaarpremie voor een vijfjarige dekking in deze hypothese 1.031 euro. Dit is ongeveer tien keer (!) minder dan de potentiële schenkbelasting van 11.111 euro bij registratie van de schenking.

Wanneer is voorzichtigheid geboden?

Een tijdelijke overlijdensdekking is niet altijd geschikt: 

1. Medische acceptatie speelt een rol.

2. De premie stijgt met de leeftijd. 

Ook op hogere leeftijd blijft een overlijdensdekking echter vaak financieel voordelig. Aan de hand van een op maat uitgewerkt voorstel kan u vooraf de vergelijking maken.

De juiste keuze hangt af van uw persoonlijke situatie

De verlenging van de risicoperiode naar vijf jaar betekent dat wie niet registreert een langer overlijdensrisico draagt. Wie zich tegen dit risico wil verzekeren, zal nu een overlijdensdekking nodig hebben voor een periode van vijf jaar in plaats van drie jaar. De verschuldigde premie of premies liggen hierdoor uiteraard hoger. In veel gevallen blijft de combinatie van een niet-geregistreerde bankgift in combinatie met een successierechtenverzekering toch economisch voordeliger dan wanneer u schenkbelasting betaalt.

Een schenking staat zelden op zichzelf. Ze maakt deel uit van een breder vermogens- en successieplan, waarbij fiscale optimalisatie hand in hand gaat met zekerheid voor uzelf en uw erfgenamen. Door vooraf de verschillende scenario’s zorgvuldig door te rekenen, kiest u niet alleen fiscaal de beste optie, maar u gunt uzelf vooral financiële gemoedsrust.