Effectentaks 2.0

Er is al veel gezegd en geschreven over de effectentaks. Na de vernietiging van de oude effectentaks door het Grondwettelijk Hof heeft de regering een nieuwe poging ondernomen om een jaarlijkse taks te heffen op effectenrekeningen. Hierbij geven we een kort overzicht van wat deze effectentaks 2.0 precies inhoudt.

Doel en voorwerp van de effectentaks

Via de effectentaks wil de regering opbrengsten genereren om de sociale zekerheid te ondersteunen op vlak van gezondheid en inkomen.

De effectentaks viseert effectenrekeningen waar belastbare financiële instrumenten worden op aangehouden die de gemiddelde waarde over een jaar van € 1.000.000 overstijgen. De titularissen van deze rekeningen kunnen zowel natuurlijke personen zijn als rechtspersonen of oprichters van juridische constructies (bv. stichtingen). Het maakt hierbij niet uit of er 1 of meerdere titularissen zijn van een effectenrekening of welk recht deze heeft/hebben (volle eigendom, blote eigendom of vruchtgebruik).

Hoe wordt de gemiddelde waarde bepaald?

De gemiddelde waarde wordt bekeken over een periode van twaalf opeenvolgende maanden: dit is de referentieperiode. Deze periode neemt een aanvang op 1 oktober en eindigt op 30 september van het volgende jaar. Binnen dit jaar zijn er 4 referentietijdstippen vastgelegd: 31 december, 31 maart, 30 juni en 30 september. Aan de hand van de waarde op elk van deze tijdstippen, wordt de gemiddelde waarde berekend.
 

Tarief van de effectentaks

De belasting bedraagt 0,15% op de gemiddelde waarde van de effectenrekening en dus niet enkel op het deel boven € 1.000.000. Echter, wanneer de taks ertoe zou leiden dat de waarde daalt onder € 1.000.000, zal alleen het gedeelte boven de € 1.000.000 worden belast aan 10%.
 

Mogelijk nadeel voor spaarders met een tak-23 verzekering

Alle financiële instrumenten die worden aangehouden op een effectenrekening worden in rekening genomen, ook het (eventuele) geldsaldo op de effectenrekening.

Dit kan echter nadelige gevolgen hebben voor spaarders met een tak 23-verzekering. Bij dergelijke verzekeringen worden de achterliggende beleggingen van de klanten aangehouden op een collectieve effectenrekening van de verzekeringsmaatschappij. Wanneer deze effectenrekening een gemiddelde waarde heeft van meer dan € 1.000.000, zal ook de kleine spaarder die individueel gezien voor een (veel) lager bedrag heeft belegd, hierdoor onrechtstreeks worden getroffen. De buitenlandse tak 23-verzekeringen blijven buiten schot.

Er zal geen effectentaks verschuldigd zijn op aandelen op naam, die niet werden ingeschreven op een effectenrekening, noch op pensioenspaarproducten (bv. VAPZ-verzekeringen, groepsverzekeringen of pensioenspaarfondsen en -verzekeringen).
 

Betaling via uw financiële instellingen

De Belgische financiële instellingen waar u een effectenrekening heeft, zullen instaan voor het aangeven, inhouden en doorstorten van de taks. Bent u klant bij een buitenlandse financiële instelling, dan dient u hier zelf voor in te staan, tenzij uw buitenlandse financiële instelling hiertoe vrijwillig is overgegaan.
 

Antimisbruikbepaling

De wet voorziet tevens in een algemene antimisbruikbepaling om te vermijden dat handelingen worden gesteld met het oogmerk om te ontsnappen aan de effectentaks. Zo is bv. een loutere opsplitsing van de effecten over verschillende rekeningen met de bedoeling onder de drempel van € 1.000.000 te blijven, niet tegenstelbaar aan de fiscus. In dit geval geldt er een weerlegbaar vermoeden van belastingontwijking. Het is dan aan de belastingplichtige om aan te tonen dat er andere niet-fiscale motieven aan de grondslag liggen.

In 2 gevallen geldt er zelfs een onweerlegbaar vermoeden van belastingontwijking:

• het splitsen van een effectenrekening in meerdere effectenrekeningen die worden aangehouden bij dezelfde financiële instelling, indien deze splitsing heeft plaatsgevonden vanaf 30 oktober 2020 (uitzondering: in geval van scheiding of overlijden);
• het omzetten van belastbare financiële instrumenten, aangehouden op een effectenrekening, naar financiële instrumenten op naam.

In beide gevallen zal de fiscus de opsplitsing of omzetting buiten beschouwing laten.
 

Inwerkingtreding

De nieuwe effectentaks is in werking getreden op 26 februari 2021. De eerste referentieperiode loopt tot 30 september 2021. Dit betekent dat er in deze referentieperiode slechts 3 referentietijdstippen zullen zijn om de gemiddelde waarde te bepalen: 31 maart, 30 juni en 30 september.

Heeft u vragen over deze nieuwe effectentaks, neem gerust contact op met Strategica voor een verdere toelichting en persoonlijk advies.