Waarom niet alle aandelen van uw vennootschap wegschenken

Schenken van aandelen van een vennootschap is doorgaans fiscaal voordeliger dan ze te laten vererven. Toch denkt u maar beter twee keer na vooraleer alle aandelen van een vennootschap, met daarin vastgoed, te schenken.

vastgoed onttrekken

Wanneer uw vennootschap een financiële buffer heeft opgebouwd, dan is een investering in vastgoed niet ondenkbaar. Op termijn kan u echter overwegen om één of meerdere onroerende goederen van de vennootschap over te brengen naar uw privé vermogen. Maar wat met het fiscale kostenplaatje?

Vastgoed onttrekken aan de vennootschap wordt in principe belast aan het verkooprecht, ongeacht de wijze van verkrijging. Er zijn echter 3 uitzonderingsregels voorzien voor de BV (VOF, CommV en CV) die dit strenge regime milderen: de regeling rond historische vennoot, de wachtregeling n.a.v. vereffening en de wachtregeling-bis bij kapitaalvermindering. Voor een NV gelden deze uitzonderingen dus niet.

Een historische vennoot is een vennoot die zelf destijds het onroerend goed heeft ingebracht in de vennootschap ofwel de vennoot die aandeelhouder was op het moment dat de vennootschap het onroerend goed verwierf (en het verkooprecht betaalde). De uitbreng van vastgoed door een historische vennoot wordt beoordeeld naar zijn gemeenrechtelijke aard. Zo kan een uitbreng plaatsvinden aan het algemeen vast recht van € 50 of het verdeelrecht (2,5% in  Vlaanderen) in plaats van het verkooprecht (12% in Vlaanderen).

Schenk niet alle aandelen weg

Doorheen de jaren heeft generatie X een onroerend patrimonium opgebouwd binnen een vennootschap. Vaak voelen zij niet de noodzaak om de onroerende goederen naar het privé vermogen over te brengen. Welke behoefte wel kan spelen bij generatie Y (de kinderen). Zoals reeds aangehaald, brengt de kwalificatie van historisch vennoot bij een uitbreng een groot fiscaal voordeel met zich mee. Kunnen de kinderen (generatie Y) het voordeel als historisch vennoot overnemen?  

Het schenken van aandelen is fiscaal voordeliger dan het erven van aandelen. U kan uw aandelen aan de volgende generatie schenken aan het tarief van 3%, terwijl de successierechten kunnen oplopen tot 27% in rechte lijn. Wanneer een vennootschap voldoet aan alle voorwaarden, dan kan de vennootschap in aanmerking komen voor het gunsttarief: nl. schenken aan 0% en vererven aan 3% in rechte lijn en tussen partners (7% voor alle anderen).

Het is echter van cruciaal belang om niet alle aandelen van een vennootschap, met daarin vastgoed, tijdens uw leven weg te schenken. De FOD Financiën en Vlabel bevestigen namelijk dat de erfgenamen of legatarissen de kwalificatie van historische vennoot kunnen erven. Werden de aandelen via schenking overgedragen aan de volgende generatie, dan kunnen deze laatste het statuut van historisch vennoot niet verderzetten. Louter erfgenamen (of legatarissen) treden in de schoenen van hun voorganger als historisch vennoot.

Ook bij een gemengde verkrijging (deels via erfenis, deels via schenking) kan de kwalificatie als historische vennoot behouden blijven. Met andere woorden, u kan een successieplanning doorvoeren door een deel van de aandelen te schenken. Zolang er nog een deel via erfenis toekomt aan de volgende generatie (al is het slechts één aandeel), dan wordt deze laatste beschouwd als historische vennoot.  

Laten we het even illustreren aan de hand van een voorbeeld. Vader Jan richtte in 2000 een BV op, waarin hij enige aandeelhouder is. Hij besloot om via de BV te investeren in vastgoed. Nu Jan gepensioneerd is, overweegt hij om in kader van successieplanning alle (of een deel van zijn) aandelen aan zijn enige dochter Kim te schenken.

Wanneer Jan alle aandelen zou schenken aan zijn dochter Kim, dan kan Kim het statuut van historische vennoot niet verderzetten. Bij een latere uitbreng van vastgoed zal Kim het verkooprecht verschuldigd zijn. Wanneer Jan beslist om minstens één aandeel in volle eigendom te behouden, dan zal Kim minstens één aandeel ontvangen via erfenis van haar vader. Via erfenis kan Kim het statuut van historische vennoot overnemen, alsook het fiscaal voordeel bij een latere uitbreng, namelijk een uitbreng aan het algemeen vast recht i.p.v. het verkooprecht.  

Conclusie

Is er vastgoed aanwezig in uw vennootschap, dan kan het van belang zijn nog niet alle aandelen weg te schenken aan uw kinderen in kader van successieplanning. Zo kunnen uw kinderen als erfgenamen later ook beroep doen op het gunstregime van historische vennoot. Heeft u hieromtrent nog vragen? Aarzel niet om uw strategisch adviseur te contacteren.