Verkooprecht in Vlaanderen: dit zijn de nieuwe tarieven

Sinds 1 januari 2022 gelden er nieuwe tarieven in het verkooprecht voor wie een onroerend goed aankoopt in Vlaanderen. Zo steeg het basistarief van 10% naar 12% en werd het tarief voor de aankoop van de enige eigen woning verlaagd van 6% naar 3% of zelfs 1% indien u de woning ingrijpend energetisch renoveert. Ook de meeneembaarheid werd afgeschaft, hoewel hiervoor nog een overgangsperiode geldt.

Wijziging verkooprecht

Het basistarief stijgt van 10% naar 12%. Dit geldt o.a. voor de aankoop van bouwgronden, bedrijfsgebouwen, opbrengsteigendommen, tweede verblijven en andere onroerende goederen die niet de enige eigen woning zijn.

Voor de aankoop van de enige eigen woning (gezinswoning) wordt het tarief verlaagd van 6% naar 3%. Om van dit verlaagd tarief te kunnen genieten, gelden wel een aantal voorwaarden. Zo dient deze woning aangekocht te worden door een natuurlijk persoon die nog geen (volledige en volle) eigenaar is van een andere woning of bouwgrond. Tevens moet het gaan om een zuivere aankoop (en bv. geen ruil) en moet de koper (of kopers samen) de gehele volle eigendom van de woning aankopen. Tenslotte moet de koper binnen de 3 jaar na het verlijden van de notariële aankoopakte zijn domicilie geplaatst hebben op het adres van de aangekochte woning.

Wanneer u echter de gezinswoning ingrijpend energetisch renoveert, wordt het verkooprecht nog verder verlaagd tot 1% (voorheen 5%).

Bent u reeds eigenaar van een woning of bouwgrond, dan is het toch mogelijk om van de verlaagde tarieven van 3% of 1% te genieten, indien u deze woning of bouwgrond verkoopt binnen de 2 jaar na de aankoop van uw nieuwe woning.

Bijkomende rechtenvermindering

Sinds 1 juni 2018 kon u bij de aankoop van de enige eigen woning bijkomend genieten van een rechtenvermindering voor bescheiden woningen. Indien de overeengekomen prijs en lasten van de woning niet hoger waren dan € 200.000 of € 220.000 voor woningen gelegen in de Vlaamse rand of in kernsteden[1], bedroeg de vermindering op het verkooprecht € 5.600 (indien aankoop aan 6%) of € 4.800 (indien aankoop aan 5%).

Het systeem van de bijkomende rechtenvermindering blijft behouden, maar is enigszins aangepast. Enerzijds zijn de grensbedragen opgetrokken naar respectievelijk € 220.000 en € 240.000. Anderzijds zijn de verminderingen gereduceerd tot € 2.800 (indien aankoop aan 3%) of € 960 (indien aankoop aan 1%).

Afschaffing meeneembaarheid (met overgangsperiode)

Meeneembaarheid betekent dat u het verkooprecht dat u op een vorige woning heeft betaald, kunt aftrekken van het verkooprecht dat u op een volgende woning dient te betalen en dit ten belope van maximum € 13.000. U kan m.a.w. het betaalde verkooprecht (met een maximum van € 13.000) als het ware “meenemen” naar de aankoop van een volgende woning om het in mindering te brengen van het alsdan verschuldigde verkooprecht.

Wanneer u een nieuwe gezinswoning aankoopt, deze later verkoopt en vervolgens een nieuwe aankoopt (configuratie A1-V1-A2), zal het verkooprecht onmiddellijk worden verrekend op het moment van de aankoop van de nieuwe woning.

Heeft u echter uw nieuwe woning aangekocht vooraleer de oorspronkelijk wordt verkocht (configuratie A1-A2-V1), dan zal u een teruggave krijgen van het verkooprecht bij de verkoop van de oorspronkelijke woning.

De meeneembaarheid van het verkooprecht zal verdwijnen vanaf 2024. Tot 31 december 2023 wordt er voorzien in een overgangsregeling voor zover u de oorspronkelijke woning (A1) reeds had aangekocht vóór 1 januari 2022. In dat geval en op voorwaarde dat u de nieuwe woning (A2) aankoopt vóór 1 januari 2024, heeft u de volgende keuze:

• ofwel kiest u voor de oude tarieven van 6% of 5% waarbij u kan genieten van het stelsel van de meeneembaarheid;
• ofwel opteert u voor de nieuwe tarieven van 3% of 1% zonder meeneembaarheid.

Ook het nieuwe tarief van 12 procent kan nog uiterlijk tot 31 december 2023 worden gecombineerd met de meeneembaarheid.